วันที่ 26 มิถุนายน 2569 ณ โรงแรมทีเค พาเลซ แอนด์ คอนเวนชั่น กรุงเทพฯ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ หรือ สสส. ร่วมกับ มูลนิธิรณรงค์หยุดพนัน เพจศักดิ์ศรีลีคล่าง และเครือข่ายรักกีฬา เชียร์กีฬา งดเหล้าเลี่ยงพนัน จัดงานเสวนาสาธารณะ “ฟุตบอลโลก 2026 : สื่อ พนัน และเยาวชนในยุคดิจิทัล” พร้อมพิธีมอบรางวัล “ศักดิ์ศรีลีคล่าง อวอร์ด” ภายใต้แนวคิด “รักกีฬา เชียร์กีฬา งดเหล้า เลี่ยงพนัน”

นายวิเชษฐ์ พิชัยรัตน์ กรรมการกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ สสส. กล่าวว่า ฟุตบอลโลก 2026 เป็นมหกรรมกีฬาที่แฟนบอลไทยให้ความสนใจอย่างมาก แต่ในอีกด้านหนึ่ง ช่วงการแข่งขันกีฬาขนาดใหญ่มักเป็นจังหวะที่การพนันออนไลน์ การพนันฟุตบอล และเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ แทรกตัวผ่านสื่อกีฬา คอนเทนต์ออนไลน์ และวัฒนธรรมการเชียร์กีฬาอย่างแนบเนียน

นายวิเชษฐ์กล่าวว่า สถานการณ์เด็กและเยาวชนไทยกับพนันออนไลน์ยังน่ากังวล โดยพบว่ากลุ่ม Gen Z หรือผู้ที่มีอายุต่ำกว่า 25 ปี เข้าไปพัวพันและเสี่ยงติดพนันราว 4 ล้านคน ขณะที่เด็กและเยาวชนไทยที่เล่นการพนันมีจำนวนเกือบ 5 ล้านคน และมีผู้เล่นพนันออนไลน์หน้าใหม่มากกว่า 7 แสนคน โดยเฉพาะการพนันฟุตบอลที่มักขยายตัวในช่วงเทศกาลแข่งขัน

“เวทีวันนี้จึงชวนทุกภาคส่วนมองให้ลึกกว่าเกมการแข่งขัน มองบทบาทของสื่อกีฬาในฐานะพลังสำคัญของสังคม และร่วมกันสร้างภูมิคุ้มกันให้เด็ก เยาวชน และคนรุ่นใหม่ ภายใต้แนวคิด รักกีฬา เชียร์กีฬา งดเหล้า เลี่ยงพนัน” นายวิเชษฐ์กล่าว

ภายในงาน นายราเมศร ศรีทับทิม เครือข่ายรักกีฬา เชียร์กีฬา งดเหล้า เลี่ยงพนัน นำเสนอผลสำรวจ “สื่อฟุตบอล การพนัน และเยาวชน” จากเพจฟุตบอลออนไลน์ 52 เพจ ในช่วงฟุตบอลโลก 2026 พบสัญญาณว่า การพนันออนไลน์ไม่ได้อยู่เฉพาะในเว็บพนันโดยตรง แต่เริ่มแทรกอยู่ในระบบนิเวศของคอนเทนต์ฟุตบอล ตั้งแต่วิเคราะห์บอล ฟันธง แจกทีเด็ด ราคาบอล ลิงก์แปลกปลอม คอมเมนต์ใต้โพสต์ ไปจนถึงการชวนเข้ากลุ่มปิดหรือกลุ่ม VIP

ผลสำรวจพบว่า 51.9% ของเพจที่ตอบแบบสอบถาม ระบุว่าพบเห็นเนื้อหาเกี่ยวกับการพนันฟุตบอลในสื่อกีฬาออนไลน์บ่อยถึงบ่อยมาก ขณะที่ 57.7% เห็นว่าเนื้อหาชวนพนันเพิ่มขึ้นในช่วงฟุตบอลโลก และ 28.8% เคยได้รับการติดต่อจากผู้เกี่ยวข้องกับเว็บพนันให้ช่วยโปรโมตในรอบ 6 เดือนถึง 1 ปีที่ผ่านมา

เมื่อประเมินตามกรอบ IPHG พบว่า ข่าวกีฬาและโปรแกรมการแข่งขันมีความเสี่ยงสูงถึงสูงมากเพียง 11.5% ขณะที่การวิเคราะห์บอลหรือทำนายผลอยู่ที่ 61.5% ราคาบอลหรืออัตราต่อรองอยู่ที่ 96.2% และการโปรโมตเว็บพนันหรือชวนสมัครอยู่ที่ 90.4%

นายราเมศรกล่าวว่า กรอบ IPHG ช่วยให้เห็นเส้นแบ่งของคอนเทนต์ฟุตบอลชัดขึ้น โดยข่าวกีฬาและโปรแกรมแข่งขันยังเป็นข้อมูลกีฬาทั่วไป ส่วนวิเคราะห์บอลและทำนายผลเป็นพื้นที่ก้ำกึ่งที่ต้องระวัง ขณะที่ราคาบอล อัตราต่อรอง และการโปรโมตเว็บพนัน ถือเป็นพื้นที่สีแดงที่เชื่อมโยงกับการพนันอย่างชัดเจน

“วิเคราะห์บอลไม่ผิด หากเป็นการวิเคราะห์แท็กติก ฟอร์มทีม สถิติ หรือความน่าสนใจของเกม แต่ถ้าวิเคราะห์แล้วพาไปสู่ราคาบอล แจกทีเด็ด ค่าน้ำ ลิงก์สมัคร หรือโค้ดโปรโมชั่น นั่นไม่ใช่แค่สื่อกีฬาอีกต่อไป แต่มันคือทางผ่านสู่การพนัน” นายราเมศรกล่าว

ผลสำรวจยังพบว่า 94.2% ของเพจที่ตอบแบบสอบถาม เห็นว่าควรมีหลักเกณฑ์หรือแนวทางสำหรับสื่อกีฬาในการนำเสนอเรื่องพนัน สะท้อนว่าสื่อกีฬาเองต้องการกติกาที่ชัดเจน เพื่อแยกคอนเทนต์กีฬาสร้างสรรค์ออกจากคอนเทนต์ชวนพนัน

“ฟุตบอลโลกควรเป็นเทศกาลของการเชียร์ ไม่ใช่ฤดูกาลล่านักพนันหน้าใหม่ เราต้องไม่ปล่อยให้ความรักฟุตบอลกลายเป็นประตูบานแรกของการพนันออนไลน์ โดยเฉพาะสำหรับเด็กและเยาวชน” นายราเมศรกล่าว

ด้านนายธีระ วัชรปราณี ผู้จัดการสำนักงานเครือข่ายองค์กรงดเหล้า กล่าวว่า กีฬาไม่ควรถูกมองเป็นเพียงกิจกรรมยามว่าง แต่ควรเป็น “พื้นที่พัฒนาชีวิต” โดยเฉพาะฟุตบอลที่ช่วยให้เด็กและเยาวชนได้เรียนรู้กติกา วินัย การทำงานเป็นทีม และการควบคุมตนเอง

นายธีระกล่าวว่า เครือข่ายองค์กรงดเหล้ามุ่งสร้างพื้นที่กีฬาให้เป็น Safe Zone หรือพื้นที่ปลอดภัยจากปัจจัยเสี่ยง ทั้งแอลกอฮอล์ บุหรี่ บุหรี่ไฟฟ้า ยาเสพติด และความรุนแรง โดยต้องทำงานร่วมกับโค้ช ผู้ปกครอง โรงเรียน และชุมชน เพื่อให้เด็กได้ใช้กีฬาเป็นพื้นที่เรียนรู้ เติบโต และเห็นคุณค่าของตนเอง

“สื่อกีฬาควรช่วยทำให้เด็กเห็นว่า ความสนุกของกีฬาไม่จำเป็นต้องพึ่งแอลกอฮอล์หรือปัจจัยเสี่ยง แต่ควรขยายเรื่องราวของนักกีฬา โค้ช และเยาวชนต้นแบบ ที่พิสูจน์ว่าความสำเร็จเกิดจากวินัย การฝึกซ้อม และการตัดสินใจที่ดี” นายธีระกล่าว

อีกหนึ่งช่วงสำคัญของงานคือพิธีมอบรางวัล “ศักดิ์ศรีลีคล่าง อวอร์ด” หรือ SSLL AWARD 2026 เพื่อเชิดชูบุคลากรฟุตบอลไทยลีก 3 และบุคคลในวงการฟุตบอลระดับรากฐาน ที่เป็นแบบอย่างด้านความมุ่งมั่น ความรับผิดชอบต่อสังคม และการดำเนินชีวิตห่างไกลจากปัจจัยเสี่ยง

นายภัทพงศ์ เพ็ชรชำลิ ผู้ก่อตั้งเพจศักดิ์ศรีลีกล่าง กล่าวว่า การจัดงานครั้งนี้เกิดจากความตั้งใจตั้งแต่วันแรกที่เริ่มทำเพจ คือการเป็นกระบอกเสียงให้สังคมเห็นคุณค่าของนักฟุตบอลและบุคลากรในลีกล่าง ซึ่งเป็นฐานรากสำคัญของฟุตบอลไทย

“ลีกล่างคือบันไดขั้นแรกของเส้นทางอาชีพ และทุกคนควรได้รับการยกย่องในความพยายามนั้น หากฐานรากแข็งแรง วงการฟุตบอลไทยก็จะมีนักกีฬาและบุคลากรคุณภาพป้อนเข้าสู่ระบบอย่างต่อเนื่อง” นายภัทพงศ์กล่าว

สำหรับรางวัลในปีนี้มีมากกว่า 10 สาขา อาทิ ทีมยอดเยี่ยม ทีมยอดเยี่ยมเยาวชน ดาวซัลโว ผู้ฝึกสอนยอดเยี่ยม ประตูสุดสวย ทีมกองเชียร์ยอดเยี่ยม เยาวชนไทยลีก 3 แห่งปี นักเตะไทยยอดเยี่ยม นักเตะยอดเยี่ยมไทยลีก 3 แห่งปี และทีมพัฒนาเยาวชนยอดเยี่ยม โดยมุ่งสะท้อนคุณค่าของระบบนิเวศฟุตบอล ทั้งนักเตะเยาวชน สโมสร กองเชียร์ และคนทำงานเบื้องหลัง

นายภัทพงศ์กล่าวทิ้งท้ายว่า ในยุคที่สื่อกีฬาออนไลน์เผชิญความท้าทายจากเนื้อหาพนันและปัจจัยเสี่ยง สื่อกีฬาต้องช่วยสร้างพื้นที่ฟุตบอลที่ปลอดภัย สร้างสรรค์ และส่งเสริมการเติบโตของเด็กและเยาวชน